maandag 28 december 2015

Welterusten Meneer de President - Lennaert Nijgh / Boudewijn De Groot

.    foto: Osman Sağirli (*)                     
                 
 
Welterusten Meneer de President
Meneer de president, welterusten.
Slaap maar lekker in je mooie witte huis.
Denk maar niet te veel aan al die verre kusten
waar uw jongens zitten, eenzaam, ver van thuis.
Denk vooral niet aan die zesenveertig doden,
die vergissing laatst met dat bombardement.
En vergeet het vierde van die tien geboden
die u als goed christen zeker kent.

Denk maar niet aan al die jonge frontsoldaten
eenzaam stervend in de verre tropennacht.
Laat die weke pacifistenkliek maar praten,
meneer de president, slaap zacht.

Droom maar van de overwinning en de zege,
droom maar van uw mooie vredesideaal
dat nog nooit door bloedig moorden is verkregen,
droom maar dat het u wel lukken zal dit maal.
Denk maar niet aan al die mensen die verrekken,
hoeveel vrouwen, hoeveel kinderen zijn vermoord.
Droom maar dat u aan het langste eind zult trekken
en geloof van al die tegenstand geen woord.

Bajonetten met bloedige gevesten
houden ver van hier op uw bevel de wacht
voor de glorie en de eer van 't vrije westen.
Meneer de president, slaap zacht.

Schrik maar niet te erg wanneer u in uw dromen
al die schuldeloze slachtoffers ziet staan
die daarginds bij het gevecht zijn omgekomen
en u vragen hoe lang dit nog zo moet gaan.
En u zult toch ook zo langzaamaan wel weten
dat er mensen zijn die ziek zijn van geweld,
die het bloed en de ellende niet vergeten
en voor wie nog steeds een mensenleven telt.

Droom maar niet te veel van al die dode mensen,
droom maar fijn van overwinning en van macht.
Denk maar niet aan al die vredeswensen.
Meneer de president, slaap zacht.
tekst: Lennaert Nijgh
muziek en uitvoering: Boudewijn De Groot  
 
 
 
  
(*) De foto werd genomen door de Turkse fotograaf Osman Sağirli in het Syrische vluchtelingenkamp in Atmeh bij de Turkse grens – het vierjarig meisje (Hudea) zag de camera met telelens, dacht dat het een wapen was en stak de armen in de lucht om zich over te geven.  Voor mij is dit alvast het meest beklijvende beeld dat in 2015 de wereld rondging en tekent het meer dan welke foto ook de waanzin van een oorlog die volgens mij niet kan gestopt worden met nog meer bombardementen op bevel van nog meer presidenten die zo goed als geen besef meer hebben van menselijkheid.
 

donderdag 17 december 2015

dinsdag 15 december 2015

Het telraam in mijn hoofd

.

 .
Telraam  
.
Het telraam in mijn hoofd
geeft niet meer alle kralen weer
het meisje aan de kassa lacht
terwijl ze mee mijn muntjes telt  

neen, dit is 10 en al de rest
is 20 cent en ergens zit
er zelfs een stuk van 50 bij
misschien moet ik een nieuwe bril  

plots voel ik mij weer als een kind
en aan de kassa staat de juf
maar achter mij vol ongeduld
verzuurde mensen in een rij  

of ik een tasje krijg, vraag ik haar stil
ze telt er nog 10 centjes bij. 
 

© bert deben
Antwerpen, stadspark, donderdag 13 november 2014.


 
‘Telraam’ werd gepubliceerd in ‘Beeldspraak’ – Artbooks, Hillegom 2015 
 

zaterdag 12 december 2015

Boekpresentatie "Dansen in het luchtledige, leven met hiv" in het Roze Huis

.
.

Boekpresentatie
.
 
çavaria en Het Roze Huis-çavaria Antwerpen nodigen je uit
op de boekpresentatie van 'Dansen in het luchtledige'.
 
Friday, 18 December, 20:00 - 22:00 u
Draakplaats 1
Zurenborg, Borgerhout, Antwerpen
 
30 jaar geleden, aan het begin van de aidsepidemie in Europa, werd bij Patrick Reyntiens hiv vastgesteld. Hij kroop door het oog van de naald, en heeft zijn leven ingericht om als eerste persoon met hiv in België zijn verhaal te vertellen, om de duizenden die na hem besmet werden te laten zien dat het ook met hiv mogelijk is om van het leven te genieten. Als veelgevraagd spreker over deze chronische aandoening en de hindernissen, tegenwerkingen en beproevingen van allerlei slag die ermee gepaard gaan, toont hij hoe men kan leven zonder geheimen, discriminatie of stigmatisering.  Luc De Keersmaecker tekende samen met Patrick Reyntiens diens levensverhaal op.
 
Tijdens de boekvoorstelling interviewt Dennis de Roover, hoofdredacteur van Zizo-Magazine, Patrick Reyntiens en Luc De Keersmaecker.
Dichter Bert Deben leest voor uit het boek.
 
Nadien kan er nog nagepraat worden bij een drankje.
 
 

dinsdag 8 december 2015

Een schaduw over al wat leeft (een somber gedicht)

                                                                                    
                                                       
                                                                     
Een schaduw over al wat leeft  
.                                     
Wij zijn een schaduw over al wat leeft en bloeit
en wat beweegt dat willen wij graag stil doen staan
tot we vermoeden dat het luistert – we zijn begaan
met alles wat voor ons tot nut is of ons boeit  

en al de rest wordt vroeg of laat wel uitgeroeid
wij zijn het summum van de schepping, wat een waan
we zijn een schaduw over al wat leeft en bloeit
en wat beweegt dat willen wij graag stil doen staan  

we zijn veeleer een virus dan een elegante zwaan
venijn dat nestelt en verwoest en alsmaar groeit
en al de rest wordt vroeg of laat wel uitgeroeid
en op een dag gebeurt ook dat met ons bestaan
wij zijn een schaduw over al wat leeft en bloeit. 
 
.
© bert deben
Hengstdijk, maandag 5 mei 2014, zittend aan de oever van De Vogel.
Foto: Dark Clouds, Hengstdijk december 2015 - © bert deben
 
. 

maandag 7 december 2015

schaduw van riet

 .                                                          .
   .                                         .
schaduw van riet
kabbelt rustgevend op
zacht deinend water 
 

© bert deben
Hengstdijk, maandag 7 december 2015
 
 
 

zaterdag 28 november 2015

Dansen in het luchtledige - Leven met HIV



Zopas verscheen het boek  'Dansen in het luchtledige - Leven met HIV'
het levensverhaal van Patrick Reyntiens, geschreven in samenwerking met auteur Luc De Keersmaecker. 

Patrick Reyntiens en Luc De Keersmaecker vertellen tijdens deze voorstelling over het tot stand komen van “Dansen in het luchtledige” en over hun samenwerking aan het boek.  Ilke De Boel modereert het gesprek en Bert Deben leest enkele passages uit het boek voor. 

Na de presentatie biedt de bibliotheek een glaasje aan.

uit: Sensoa/Nieuws/Lifetime Achievement Award Patrick Reyntiens:

"Op 18 januari 2014 ontving Patrick Reyntiens, medewerker van Sensoa, tijdens het SPARKLE  evenement van Cavaria een Lifetime Achievement Award voor zijn jarenlange inspanningen om HIV uit het verdomhoekje te halen. 29 jaar geleden kreeg hij te horen dat hij besmet was geraakt door HIV, toen dat nog onvermijdelijk tot aids leidde en dat een doodvonnis was. Toen hij besloot de oversten van het bedrijf waar hij werkte erover in te lichten werd hij prompt ontslagen, tot zijn grote verbazing en verontwaardiging.

Een man met een missie was opgestaan. Hij werd één van de eersten die eerst nog anoniem, dan met naam en foto, in de Belgische media getuigde over de dagelijkse strijd tegen de discriminatie van mensen met HIV. Hij klaagde het stigma aan dat zelfs vandaag nog aan HIV kleeft. Duizenden leerlingen leerden hem kennen, de man die zo bevlogen kwam spreken over HIV en die hen aanspoorde veilig te vrijen ..."

Een inkijkexemplaar van het boek kan je vinden op:
Cosmox boeken: Dansen in het luchtledige

'Dansen in het luchtledige' opent met 2 gedichten die ik voor Patrick schreef:
'Hoe ernstig wordt de liefde' en 'Ik ben een kikker die gekust wil worden'

Enkele foto's van de voorstelling:




 

Luc De Keersmaecker en Patrick Reyntiens 
 
 

donderdag 26 november 2015

Doorheen de week loop ik alleen

.                                                                                              
.                                                                                       
Doorheen de week  
.                                         
doorheen de week loop ik alleen
in schoeisel dat de weg al kent
en niet meer denkt aan wat niet is  

of ook nooit was, er zijn vier muren
er zijn geen ramen, er is een vloer
en nooit een tijdstip voor gemis  

men zegt niet dat het beter kan
men zegt hier niets, men kijkt vooruit
het is een troosteloos gezicht  

het schoeisel loopt zichzelf voorbij
ik loop maar mee en denk niet na
er is geen tijd voor een gedicht.  
 

© bert deben
Antwerpen, vrijdag 23 december 2011.
 
 
 
 
werd juni 2015 gepubliceerd in de bundel 'Balpen, bic of stylo' van Poemtata 

dinsdag 24 november 2015

Je nam mijn hand

.                                                                                                                       
.                                                                                                                             
.                                                                                               
Je nam mijn hand
en keek bezorgd
ik vroeg je  

om mijn ziel te proeven
je zoende mijn voorhoofd  

je wist dat daar
een duisternis
een andere uitweg zocht. 
 

© bert deben
Vogelwaarde, 19 november 2015, voor Ruud.

 
 




donderdag 19 november 2015

across the whole world - Warsan Shire

.                                             

 
 
“plus tard cette nuit-là
je pris un atlas sur les genoux
je parcourus des doigts le monde entier
et murmurai
où as-tu mal? 

il répondit
partout
partout
partout
." 


traduction: Suzy Lievens 
 

في جوف الليل
وضعت خرائط العالم على ركبتي.
سافرت بأصبعي حول العالم.
و غمغمت.
أين تشعر بالألم؟
 
أجاب.
في كل مكان
في كل مكان
في كل مكان
 

Arab translation: Abdelilah El Youssfi



Нiч настае
Карта свiту в руках,
Пiд пальцем бушуе
Життя на землi та в морях.
Задаю я питання
"Бiль твоя де?"

Вiдповiдь однакова
"Бiль скрiзь,
Бiль скрiзь.
Бiль повсюди, скрiзь"


 

Ukrainian translation by Liliya Verovka
 
 

پس از آنشب
اطلسی بر زانو گذاشتم
انگشتانم را بر جهان لغزاندم
و به زمزمه پرسیدم
کجایت درد می کند؟

پاسخ داد
همه جا
همه جا

همه جا


Iranian (Farsi) translation: Said Baluchi Mozaffari




Поздняя ночь.
У меня на коленях атлас.
Я пробегаю пальцами по карте мира
И шепчу:
“Где чувствуется боль?” 

В ответ слышу:
Везде,
везде,
везде.  


 
Варсан Шайр
Перевёл Анатолий Иванов / Russian translation: Anatoli Ivanov


 

efteråt den natten
jag höll en atlas i mitt knä
sprang mina fingrar över hela världen
och viskade
var började det göra ont?  

det besvarade
överallt
överallt
överallt”   


Swedish translation / översättning: Marit Branger  
 
 

Kech kirib olib oro,
Xaritamda bor dunyo
Barmog’im surib har yon
So’radim holu-ahvol:
“Қayer og’rir?” – Bu savol

Javob berar:
“Har yer
Har yer,
Dunyo bo’lgan og’ir dard” – der.
 

Tarjimon / Uzbek translation: Bahodir Habibov  

 

“Später in dieser Nacht
legte ich einen Atlas auf meinen  Schoß
spazierte mit meinen Fingern über die Welt
und flüsterte  
Wo tut 's weh? 

Sie antwortete
überall
überall
überall” 
 

German translation: Ludo Dieltiens + Ingrid Smaling
 
 
יותר מאוחר באותה הלילה
הנחתי אטלס על הברכיים
עברתי עם אצבעותי על כל העולם
לחשתי
איפה כואב?

הגיב הוא
בכל מקום
בכל מקום
בכל מקום
 
 
Translation in Ivrit (Hebrew): Eline Walda
 
 


'kasnije te noći
stavila sam atlas u krilo
prstom prelazila preko cijelog svijeta
i šaputala :
gdje boli? 

odgovor je bio
svugdje
svugdje
svugdje.'
 

Kroatian translation: Drazica Antunovic
 


 
Шаб шуду ман нешастам
Нақше дунё дар дастам
Бе руе он ангуштам
Миравонам, мипурсам,
“Дард мекунад куҷоят? 

Ҷавобаш:
“Инҷом,
Инҷом,
Ҳамеҷом.
Инсон бояд ислоҳ мешавад!”
 

Варсан Шайр
Тарҷимон: Баҳодир Ҳабибов / Tajik translation: Bahodir Habibov



“mai târziu, în noapte
am ṭinut un atlas în poalã
ṣi mi-am trecut degetele peste întreaga lume
ṣi am ṣoptit
unde doare?

Ea a rãspuns
peste tot
peste tot
peste tot.” 
 

Romanian translation by Octavian Gabor 

 

“níos déanaí an oíche sin
bhí mé atlas i mo lap
rith mo mhéar ar fud an domhan ar fad
agus dúirt
i gcás ina ndéanann sé Gortaítear? 

fhreagair sé
i ngach áit
i ngach áit
i ngach áit.
” 


 

Gaelic translation / aistriúchán: Collin Doherty



 
“más tarde aquella noche
puse un atlas en mi regazo
deslicé mis dedos a través del mundo
y susurré:
donde te duele? 

me respondió:
por todas partes
por todas partes
por todas partes.
 

Spanish translation: Diana Herrero
 


“later daardie aand
het ek ‘n atlas op my skoot gehou
en my vingers oor die hele wêreld gevee
en gefluister
waar is die seer? 

dit het geantwoord
orals
orals
orals.
” 

 

vertaling Afrikaans: Conrad Kruger van den Bergh 


 
“noong gabi'ng 'yon
kinandong ko ang atlas
lamyos ang mundo gamit ng aking mga daliri
bulong ko'y,
sa'an masakit?

ang sagot,
sa lahat ng dako
sa lahat ng dako
sa lahat ng dako.


Filipino translation by Pam Ella
 


“Poste tiun nokton
Mi tenis atlason sur mia genuo
kurigis mian fingrojn trans la tutan mondon
kaj flustris
Kie doloris? 

ĝi respondis
ĉie
ĉie
ĉie
.”

Esperanto traduko: Abengo 




“Je pozdní noční čas
a na mém klíně spočívá atlas
prstem cestuji po mapě světa
a šeptám:
kde se pociťuje bolest?

jako odpověď mi zní:
všude
všude
všude.”   

Czech translation / Ĉeský překlad: Věrka Muchnová + Jan Werner




"aznap éjjel később
ölembe vettem egy atlaszt
végighúztam az ujjam az egész világon
és azt súgtam
hol fàj?

azt felelte
mindenütt
mindenütt
mindenütt."



Hungarian tanslation / fordítás: Ertl István  


 
“i muri mai i taua pō
i purupuru au pukapuka mapi i roto tōku uma
i omaoma au tōku matimati tīpae te ao katoa
me i kōhimuhimu au
kei hea whakamamae?  

nā i whakautu ia
ia wāhi
ia wāhi
ia wāhi” 
 
 
Maori translation / whakamāori ā-tuhi : Waimarie Te Atua
 


ตอนดึกของคืนนั้นเอง
ฉันถือแผนที่อยู่ในมือแล้วไล่นิ้วไปทั่วโลกทั้งใบ
และกระซิบกับตนเองว่า 
 ตรงไหนที่เจ็บ?

มันตอบกลับมาว่า
ทุกที่
ทุกที่
ทุกที่
 
 
 

Thai translation: Joel Warnaerts  



"mais tarde naquele noite  
segurave um atlas em meu colo  
deixava meus dedos deslizam sobre o mundo 
e sussurrou 
onde dói ?  

ele respondeu 
todos os lugares 
todos os lugares 
todos os lugares
 

translation in Portugese: Ludovicus Janssens



“quella notte poi
appoggiai al mio ventre un grande atlante
con le dita corsi attraversando tutto il mondo
e chiesi sottovoce
dove ti fa male? 

mi rispose
ovunque
ovunque
ovunque
.” 
 

Italian translation / traduzione:
fernanda ferraresso 




“αργά εκείνη τη νύχτα
πήρα μια υδρόγειο σφαίρα στην αγκαλιά μου
χάϊδευα με τα δάχτυλά μου όλον τον κόσμο
ψιθύρισα
Που πονάς;

απάντησε
Παντού
Παντού
Παντού
.” 
 

Greek translation: Arthur Taylor



Ночь наступает,
Карта мира в руках,
Под пальцем бушует
Жизнь на земле и в морях.
Задаю я вопрос,
“Боль твоя где?” 

Ответ одинаков –
Боль везде,
Боль везде,
Боль повсюду, везде”.

 
 
Варсан Шайр
Перевёл Баходир Хабибов / 2nd Russian translation: Bahodir Habibov

 

“síðar það kvöld
ég var með kortabók í kjöltu mér
renndi fingrunum yfir allan heiminn
og hvíslaði
hvar finnurðu til? 

hann svaraði
alls staðar
alls staðar
alls staðar.”
 

Icelandic translation: Loftur M. Sigurjónsson



Lat e anochi ei
Mi a tene un atlas riba mi skochi
Krusa mi dedenan rondo di henter mundu
Mi a bise kuchi kuchi
Na unda e ta hasi due

I ela kontestami
Tur kaminda
Tur kaminda
Tur kaminda
 
 

 
Translation in Papiamento by Nericha Marchena





     “letter dy nacht
     lei ik in atlas op myn skurte
     rûn mei de fingers oer de hiele wrâld
     en flústere
     wêr docht it sear?  

     it antwurde
     oeral
     oeral
     oeral.”
    

     Fryske oersetting Ruurd Hoekstra 



"Postea illa nocte
Atlantem teneo gremio
Digitis meis tetigi totum globum
Et susurravi:
Ubi dolor? 

Respondit:
Ubique
Ubique
Ubique"




Latin translation: Gerrit Berveling
 


那天晚上
我把地圖放在膝上
以我的手指越過整個世界
低聲問
哪裡疼?

有聲音回答
到處
到處
到處
 



- Warsan Shire
原著

Chinese translation: prof. Chao Ming Cho 
 


그날 늦게
나는 무릎 위에 지도를 펼쳤다
손가락으로 세계 곳곳을 누비며
가만히 속삭였다
어디에서 아팠니 

지도는 대답했다
어디에서나
어디에서나
어디에서나 
 

Korean translation: Nils Pfennig
 



その夜遅く
私は膝の上にアトラスを置きます
全世界中で私の指を走りました
そして、ささやい
どこが痛みますか?

音声応答
どこでも
どこでも
どこでも 

 
 
Japanese translation: prof. Chao Ming Cho 



Žemėlapis ant mano kelių
Šią tylią naktį..
Bėgioja pirštai per pasaulį,
Ieškodami, kur skauda...

Žemė atsako man:
Visur,
Visur,
Visur...

 

į lietuvių kalbą išvertė / translated to Lithuanian by Vida Kulikauskienė



“later die nacht
legde ik een atlas op mijn schoot
wandelde met mijn vingers over de wereld
en fluisterde
waar doet het pijn? 

het antwoordde 
overal
overal
overal
.”



Dutch translation: bert deben
 
 
 

Een Engelstalig interview met Warsan Shire kan je lezen op http://www.poetryinternationalweb.net/pi/site/poet/item/22832
Op onderstaande site kan je enkele gedichten live beluisteren: http://warsanshire.bandcamp.com/
 
 
Other translations are still welcome !! 


This project started out kind of spontaniously by Chao Ming Cho (Abengo), a Taiwanese friend of Anneke Buys who saw the poem on her Facebook page and translated it in Chinese, Japanese and Esperanto.  I translated it in Dutch and placed it all together on this blogpage. After that both Anneke and I started asking friends from different parts of the world to translate the poem in other languages. Later on other friends started asking friends of them to do the same.  This way the project started not only to grow, but also literally travel across the world by internet, connecting people around the globe in more and more languages.  New translations are of course still very welcome.