'De ijsbeer zwemt'

.

.

De ijsbeer zwemt

 .

De ijsbeer zwemt al dagen lang

zo ver hij zien kan niets dan grijs

geen land in zicht en ook geen ijs

slechts water hier als samenhang

 

hij zwemt van uit een levensdrang

van uit zijn muil een dof gekrijs

de ijsbeer zwemt al dagen lang

zo ver hij zien kan niets dan grijs

 

het economische belang

het rekent hem een dure prijs

de zwemtocht wordt zijn laatste reis

het zwemmen zelf een martelgang

de ijsbeer zwemt al dagen lang.

 

 

© bert deben

Vogelwaarde, maandag 8 juli 2013.

 

‘De IJsbeer zwemt’ werd zondag 2 februari 2014 verkozen tot ‘Beste FB-beeldgedicht 2013’ in een wedstrijd georganiseerd vanuit de Facebook groep 'Beeld en Gedicht', een initiatief van MartsArts PoetryPictures. De volledige uitslag en de andere winnende gedichten kan men lezen op deze link (let wel, enkel voor FB-gebruikers …):

https://www.facebook.com/bestebeeldgedicht2013 

 

Toelichting jury-beoordeling:

 1. De ijsbeer zwemt, Bert Deben.

 Verhalend rondeel waarin de dichter stelling neemt tegen het lot van de ijsbeer die ten onder gaat aan het economische belang van de mens. Het onderwerp is een modern protest tegen de milieuvervuiling, zonder dat hierbij het vingertje storend wordt opgestoken; een krachtig gedicht, dat prachtig bij het beeld past. Het speelt met de menselijke emotie, soms op het randje van het melodrama. Het is mooi consequent in ritme en rijm. De twee rijmklanken (kenmerk van het rondeel) doen nergens dwingend aan.ichting jury-beoordeling:

Over de drie winnaars:

1. De ijsbeer zwemt, Bert Deben.

Verhalend rondeel waarin de dichter stelling neemt tegen het lot van de ijsbeer die ten onder gaat aan het economische belang van de mens. Het onderwerp is een modern protest tegen de milieuvervuiling, zonder dat hierbij het vingertje storend wordt opgestoken; een krachtig gedicht, dat prachtig bij het beeld past. Het speelt met de menselijke emotie, soms op het randje van het melodrama. Het is mooi consequent in ritme en rijm. De twee rijmklanken (kenmerk van het rondeel) doen nergens dwingend aan.

Naast de eerste prijs voor dit gedicht kreeg ik ook nog een eervolle vermelding van zowel de vakjury als de publieksjury voor mijn gedicht 'Ik kijk van op mijn kleine Wolk':

http://bertdeben.blogspot.nl/2013/08/ik-kijk-van-op-mijn-kleine-wolk.html 

Het gedicht, met foto, werd 1 mrt 2014 gepubliceerd in 'Po-e-zine' jg 2 nr 7
+ in Po-e-zine nr 8 met een speciale editie rond de wedstrijd: Po-e-zine jg 2 nr 8 - 2014
+ gepubliceerd in Schoon Schip jg 22 nr 1 - 1 maart 2015
'

Ik scheur januari van de kalender af

.

Februari dan ...

Ik scheur januari van de kalender af
er werd te veel in nagedacht, te veel
ook niet gevoeld, een mokerslag, ik
wandelde weer verder, twee handen

om mijn hals, ik kneep een oogje dicht
en dacht: het hoort er bij – maar niets
in mij … februari dan, het vriest, het
sneeuwt, de daken dragen last van

te veel aan leemte, alles gaat nog
altijd dood, maar niet meer doder dan
voorheen, het rust, het wacht op wat
het niet meer weet en even lijkt het op

oneindigheid, een alsmaar wachten
op een lente uit een afgelegde tijd.

 

© bert deben 
Antwerpen, dinsdag 31 januari 2012. 

.

Sonnet XXVII - Pablo Neruda

XXVII

 

Naakt ben je zo eenvoudig als één van je handen,

egaal, wereldlijk, miniem, afgerond, helder,

met lijnen van de maan en paden van appels,  

naakt ben je rank als kale tarwearen.

 

Naakt ben je hemelsblauw als de nacht in Cuba,

met slingerplanten en sterren in je haren,

naakt ben je groots en geel

als een zomer in een kerk van goud.

 

Naakt ben je klein als je vingernagel,

gebogen, subtiel, rozig tot de dag ontluikt

en jij je neerlegt in de ondergrond van de aarde

 

als in een lange tunnel vol kleding en bezigheden:

uw helderheid dempt zich, kleedt zich, verliest haar blad  

en wordt opnieuw een naakte hand.

 

 

Pablo Neruda

Sonnet 27 uit 'Honderd liefdessonnetten' (voor zijn echtgenote Matilda Urrutia).

Vertaling: © bert deben  

Vogelwaarde, zaterdag 25 januari 2014.

 

Matilde Urrutia and Pablo Neruda 

origineel:

 

XXVII

 

Desnuda eres tan simple como una de tus manos,
lisa, terrestre, mínima, redonda, transparente,
tienes líneas de luna, caminos de manzana,
desnuda eres delgada como el trigo desnudo. 

 

Desnuda eres azul como la noche en Cuba,
tienes enredaderas y estrellas en el pelo,
desnuda eres enorme y amarilla
como el verano en una iglesia de oro.

 

Desnuda eres pequeña como una de tus uñas,
curva, sutil, rosada hasta que nace el día
y te metes en el subterráneo del mundo

 

como en un largo túnel de trajes y trabajos:
tu claridad se apaga, se viste, se deshoja
y otra vez vuelve a ser una mano desnuda.

 

 

Pablo Neruda

de ‘Cien sonetos de amor’

 

Sting leest op de soundtrack van de film ‘Il Postino’ 

een Engelse versie van Sonnet XXVII:

 

Auschwitz-Birkenau

.

Auschwitz-Birkenau

.

Alleen de wind verkleurt de stilte
door schouwen van barakken heen
een bos van kale stammen steen
en prikkeldraad zo ver men ziet

de sporen van de trein, de poort
en achteraan het grootste leed
een bronzen tekst getuigt discreet
een aantal dat onvatbaar is

de berken net buiten het kamp
staan vredig in het late licht

ik voel een huivering zinderen

 

een foto toont mij zwart op wit
hier wachtend met de dood in zicht
de moeders met hun kinderen.

 

 

© bert deben

Oświęcem (Auschwitz) Polen, woensdag 30 mei 2007. 

Op 27 januari herdenkt men officieel de bevrijding van het grote concentratiekamp Auschwitz-Birkenau in Polen in 1945. We gedenken sindsdien op 27 januari ook de miljoenen slachtoffers van de genocides van de holocaust in de Tweede Wereldoorlog.

 

"The one who does not remeber history is bound to live through it again"

(George Santayana)

gedicht werd gepubliceerd in bundel 'op reis' (2011, Art Books, Hillegom) en in "Auschwitz-Birkenau - Vernietigingskampen, een verleden, Auschwitz" (2018, Demer Uitgeverij)
 

Het Woord aan Noord - 29 januari - Poëzieavond rond Oorlog en Vrede

.

 

Gedichtendag in Antwerpen 2060 (mijn wijk), met als thema Oorlog en Vrede, maar ook conflicten en verzoening – met dichters uit de buurt en een gastoptreden van voormalig stadsdichter Peter Holvoet-Hanssen.
. 

Peter Holvoet-Hanssen tijdens Het Woord aan Noord



 

Laatste strofe OBA Nieuwjaarsgedicht

.

foto: Yellowstone / verzuring - fotograaf: Jlansbergen, voor National Geographic

.

Onafhankelijke Bloggers Associatie Nieuwjaarsgedicht 2014

Tien bloggers schreven samen een gedicht op tien opeenvolgende dagen, met als Thema: Participatiemaatschappij.  Ieder schreef een strofe volgens rijmschema ABABC CDCDE etc. De laatste regel vormde telkens het begin voor de volgende deelnemer.  

 

Lees hier welke strofen voorafgingen.

 

Ik had mij opgegeven om het gedicht af te sluiten, maar misschien dat ik het hele gedicht wel iets te veel met een Belgische verbazing las en er te ver af sta (al woon ik deels in Zeeuws Vlaanderen, dat vergeten stukje Nederland ...) om er helemaal in mee te kunnen gaan ...

 

Verbazing dus, omdat ik zelden zoveel frustraties opgestapeld zag – in België kan men er ook wat van – al is het gelukkig toch een stuk beter geworden sinds de afkalving van het Vlaams Belang – maar misschien hebben wij dan weer genoeg beter bier om dat door te spoelen (voor andere liefhebbers is er dan weer chocolade). Verbazing ook, omdat ik nergens iets positiefs kon lezen in het gedicht over het voorbije jaar – was het dan echt zo’n oorlogsjaar in Nederland, dacht ik, strofe per strofe nogmaals herlezend?

 

Maar bon, de dichter had gelukkig een treinreis op de planning staan – de muze rijdt dan altijd graag mee – en in een vlaag van cynisme ontstond tussen Anwerpen en Brussel een eerste versie, al vond ik de eindregels er zelf misschien een beetje over, toch plaats ik ze ook hier even als sfeerbeeld van mijn gedachtenkronkels:  

men heeft te veel, men had nog meer, men zou

zo denkt de dichter dan, tevreden moeten wezen
want schrappen hoort bij poëzie, maar ik onthou
vooral verzuring hier – Syriërs, moesten zij het lezen
denken: gelukkig is voor Nederland dat rotjaar weer voorbij!
 

Maar er was ook nog een trein terug, en daar ontstond een 2^de en ook definitieve versie, meer aansluitend ook op de eindzin die Jan Krosenbrink mij aanreikte in de estafette:

 
stuurlui, schroom niet als één der taken valt op jou

de beste stuurlui staan aan wal en ergeren zich blauw

frustraties en verzuring als ik zo begin te lezen
men heeft te veel, men had nog meer, men zou
zo denkt de ecoloog, tevreden moeten wezen
maar ’t bleef een jaar van de consumptiemaatschappij.


Ik wens alvast iedereen in het nieuwe jaar prachtige momenten toe!

bert

Fotograferen / Photography

.                                                            

                                                                                               
                                                                                             

                                                              

Fotograferen

is scherper herinneren

wat je eerst niet zag.

 

© bert deben

Hengstdijk, maandag 29 juli 2013

Photography

is recalling to memory 

what you first didn’t see. 

 

© bert deben

   

Meest bekeken bijdrages van 2013

1.      Ik kijk van op mijn kleine wolk

2.      De lichtjes in jouw ogen

3.      De eenzaamheid van al mijn zwijgen

4.      Fotoreportage voorstelling Avier

5.      De liefde kent geen nederlagen

6.      Geluk moet langzaam binnendringen

7.      Labyrint

8.      Buikgriep

9.      De ijsbeer

10.  Courgettes (3de prijs Hillegom) 

 

Bij mijn eindejaarslijstje van 2012 kreeg ik de grappige reactie dat ‘Lijstjes maken’ een typisch mannelijke bezigheid is – macho als ik ben dus ook nu weer een top 10 !   

Ik ben alvast verheugd dat het meest positieve gedicht dat ik vorig jaar schreef ook het meest aangeklikte (en ik hoop daarbij dan ook het meest gelezen) gedicht was in 2013.  Tweede in het lijstje is een bijdrage die ik veel liever niet had willen schrijven, maar tegelijk ook een mooi in memoriam voor iemand die veel te snel en onverwacht uit dit leven verdween ... ‘De eenzaamheid van al mijn zwijgen’, één van mijn oudere gedichten, mocht dan weer op de 3de plaats in alle eenvoud en stilte veelzeggend zijn.   

Op 4 geen gedicht, maar wel een fotoreportage van een heel geslaagde voorstelling van het literaire vlugschrift Avier, waarvoor ik de redactie mocht verzorgen alsook presentator van dienst mocht zijn. Op 5 en 6 mogen liefde en geluk de wereld mooier maken, op 7 nog ouder werk, dat net als ‘De eenzaamheid van al mijn zwijgen’ deel uitmaakt van de reizende kunsttentoonstelling ‘Labyrinten’. Op 8 sloeg de buikgriep even toe, maar op 9 moet een ijsbeer veel erger ervaren in een rondeel. 

Afsluiten mag dan weer met een sonnet die 2 dierbare bezigheden van mij weet te combineren: poëzie en tuinieren – en al is dat laatste dan nog in een pril en onervaren stadium, toch blij dat ik zowaar al een prijs in de wacht mocht slepen met mijn Courgettes !  

aan ieder hier nog heel veel leesgenot, maar ook zelf veel inspiratie gewenst!  

bert