De lente uit haar leven

Op zoek naar een gedicht met thema 'De Laatste Lente' (mei 2025-opdracht van schrijversgezelschap Apropos) herontdekte ik in mijn reisdagboek (Semarang, Java, Indonesië) de originele versie van dit gedicht. 

DE LENTE UIT HAAR LEVEN 

Hij sloeg de lente uit haar leven

ontnam haar lichtgelovigheid

haar zelfvertrouwen, en haar

meest spontane lach, toen zag

ze niets meer, haar woorden kwijt

de drang te trachten met de tijd

het leven weer op orde te brengen

in menigten, haar waardigheid

nooit zou ze nog dit huis verlaten

tenzij gekleed in zwijgen

haar blos van jeugd voorgoed voorbij

een bril, de blik opzij, het niet meer praten

ze maakte zich de stilte eigen

alsof het winter werd te midden mei.

© bert deben

Semarang, Java, Indonesië, 09.12.2003 

N.a.v. de Internationale Dag ter Uitbanning van Geweld tegen Vrouwen herwerkte ik het gedicht in 2014 tot een rijmend sonnet - deze kan je vinden op: ’t Gebeurde zomaar op een dag ...

De handen op de rug gebonden

.

De handen op de rug gebonden 
en ingegraven tot de lende 
rondom haar heen een grauwe bende 
vervloekend, snauwend, opgewonden 

van overspel schuldig bevonden 
na een schijnproces, ze ‘bekende’ 
de ergste misdaad die men kende 
de meest aanstotelijke zonde 

iedere steen wordt eerst gecontroleerd 
op een dodende doelmatigheid 
want het lijden eist een vaste tijd 
wat te groot of te klein is wordt geweerd 

met een kei als een vuist wordt god geëerd 
in Iran noemt men dit gerechtigheid. 

© bert deben 
Antwerpen, 13 augustus 1993, geschreven na het zien van 
een documentaire over vrouwenmishandeling in de wereld.  

foto: protest te Berlijn 13 aug. 2010 tegen steniging van vrouwen in Iran  

 

25 november is het de Internationale Dag ter Uitbanning van Geweld tegen Vrouwen. Deze VN-Dag is in 1981 opgericht door vrouwenorganisaties wereldwijd om geweld tegen vrouwen tegen te gaan, een probleem dat zich nog steeds veel voordoet. 25/11 is als datum gekozen, omdat in 1960 op die dag 3 vrouwenrechtenactivisten op brute wijze werden vermoord in Honduras in opdracht van de toenmalige president.

Ze zwakt het af en ze vergeeft

.

.

ZE ZWAKT HET AF EN ZE VERGEEFT 

 

Het allerbeste is nog altijd rustig blijven 
hij slaat haar met zijn hand tegen haar hoofd 
hij had nochtans onlangs aan haar beloofd 
dat hij niet meer zo erg zou overdrijven 

maar soms is het te sterk en wordt hij kwaad 
alsof hij van zijn zinnen werd beroofd 
soms slaat hij tot ze suf is en verdoofd 
hij weet ook niet altijd hoe hard hij slaat 

maar steeds weet hij het toch weer goed te maken 
zijn sores kan hij niet zo goed omschrijven 
maar ze beseft dat hij problemen heeft 
het zijn, zo zegt ze dan, niet echt haar zaken 

ze zwijgt, ze zwakt het af en ze vergeeft 
het allerbeste is nog altijd rustig blijven. 

© bert deben 
Vogelwaarde, maandag 31 januari 2022.  

 

Geschreven voor de Willem Wilmink Dichtwedstrijd 2022 – “het allerbeste is nog altijd rustig blijven” is de zin, die Dorine Wiersma bedacht voor de wedstrijd en die in z’n volledige vorm moest voorkomen in het gedicht. 

Foto: The Social Worker - about domestic violence 
25 november = Internationale Dag ter Uitbanning van Geweld tegen Vrouwen 

gepubliceerd in in poëziebundel ten voordele van Buurthuis De Buurt te Antwerpen

De rug van een hand - Violante Juarez Oliveira

Lip  

We lopen door het park

met onze bogen  

ik draag de koker

met de stompe pijlen  

Een jongen daagt

ons uit

geeft haar een duw  

Ik ren, zij niet  

Hij slaat

ze valt  

Wanneer hij weg is

staat ze op  

Ze spuwt en veegt

met de rug van haar hand

het bloed van haar lip  

Als ik terug

naast haar sta  

zegt ze niet: lafbek

Ze zegt: wat zullen we doen? 

 

Alsof  

Hoe ze toen met de rug

van haar hand

het bloed van haar lip –  

en hoe ze spuwde

Alsof de wereld niets –

haar niets kon maken 

 

© Violante Juarez Oliveira

(alias Johanna M Pas)  

uit ‘De rug van een hand’

een bundeltje dat in beperkte oplage werd uitgebracht als onderdeel van het project

‘de taal van Boekenruggen’ van Johanna M Pas

wie meer wil weten over het project:

http://www.boekenruggen.be/deploy/

 

Johanna M Pas tijdens de voorstelling van Boekenruggen en De rug van een hand in het Roze Huis 2 okt. 2016 

foto: Rudy Thewis

 

’t Gebeurde zomaar op een dag ...

 .

.

’t Gebeurde zomaar op een dag

hij sloeg haar in het aangezicht

ontnam haar meest spontane lach

haar zelfvertrouwen en het zicht  

op wat er nog belangrijk was

de kinderen, haar waardigheid

de boeken die ze niet meer las

haar wereld was het noorden kwijt  

nooit zou zij nog het huis verlaten

tenzij gekleed in schuchter zwijgen

de blos van vrouw voorgoed voorbij
haar blik ver weg, het niet meer praten

ze maakte zich de stilte eigen
alsof het winter werd in mei.


© bert deben
origineel: Semarang, Java, Indonesië, 09.12.2003 

herwerking tot sonnet: Antwerpen nov. 2014. 
 

25 november is het de Internationale Dag ter Uitbanning van Geweld tegen Vrouwen.  Deze VN-Dag is in 1981 opgericht door vrouwenorganisaties wereldwijd om geweld tegen vrouwen tegen te gaan, een probleem dat zich nog steeds veel voordoet. 25/11 is als datum gekozen, omdat in 1960 op die dag 3 vrouwenrechtenactivisten op brute wijze werden vermoord in Honduras, in opdracht van de toenmalige president daar. 

De vrouw die zij ooit is geweest

Voor elk gemoed kleurt zij een glimlach

en toont zij rozen waar er doornen zijn

en van de pijn alleen het helen

zo kleedt zij zich in ballingschap

want vroeger viel zij van de trap

en stootte zij zich tegen deuren

maar door het grijs heen zag zij kleuren

en achter wolken steeds de zon

men weet niet hoe het echt begon

maar minzaam groet zij de verpleger

en oude schimmen uit haar geest

die zij herinnert of verzon

nog steeds acteert zij heel integer

de vrouw die zij ooit is geweest.

© bert deben  

Semarang, Indonesia, 05 december 2003.

 

 

 Een vrouw op drie is slachtoffer van fysiek of seksueel geweld

Vanwege de Europese Dag van het Slachtoffer 22 feb. 26 door Sensoa geplaatst op hun FB en Instagram pagina

De handen op de rug gebonden

De handen op de rug gebonden 
en ingegraven tot de lende 
rondom haar heen een grauwe bende 
vervloekend, snauwend, opgewonden 

van overspel schuldig bevonden 
na een schijnproces, ze ‘bekende’ 
de ergste misdaad die men kende 
de meest aanstotelijke zonde 

iedere steen wordt eerst gecontroleerd 
op een dodende doelmatigheid 
want het lijden eist een vaste tijd 
wat te groot of te klein is wordt geweerd 

met een kei als een vuist wordt god geëerd 
in Iran noemt men dit gerechtigheid. 

 

© bert deben 
Antwerpen, 13 augustus 1993, geschreven na het zien van 
een documentaire over vrouwenmishandeling in de wereld.