vrijdag 28 januari 1994

Metamorfose

.
Antwerpen, vrijdag 28 januari 1994, te bad 
werd gepubliceerd in Gist jg. 17 nr. 5 – 1994 

woensdag 26 januari 1994

 

In de wachtzaal

Wordt het sterven op termijn 
gedood op eigen jachtterrein 
krijgt de liefde straks een bijsmaak 

of is dit slechts een weekje schaak 
maar hoeft het nog niet ‘mat’ te zijn 
alleen een kort maar hevig sein? 


© bert deben 
Antwerpen, woensdag 26 januari 1994,
wachtend op de uitslag van mijn aids-test. 


 .

zondag 16 januari 1994

Het hulpje bij de groententoog

 .


Hij zegt sinds kort geen ‘juffrouw’ meer
maar nu beleefd galant ‘mevrouw’
en ach, het steekt ook niet zo nauw
al ben ik officieel ‘mijnheer’

of toch, het doet een beetje pijn
dat ik, in ’t anders scherpe oog
van het hulpje bij de groententoog
nu niet zo jong meer lijk te zijn.


© bert deben
Antwerpen, 16 januari 1994. 



gepubliceerd in 'Gist' jg. 17 nr. 2, 1994 
en in de 'Flikkeragenda' 2000 

woensdag 29 december 1993

Uitstap



Uitstap

“Ja, dames en heren, stapt U even uit
en vergeet vooral het fototoestel niet,
neemt U rustig de tijd om te genieten
van al het mooie dat U ziet !”

vijf minuten later zit men braafjes in de bus
met een tijdschrift of een boek
(toch dan zij die kunnen lezen)

ach, hoe leerrijk is het niet
een toerist te mogen wezen.


© bert deben
Agadir, Marokko, 29 december 1993. 



dinsdag 28 december 1993

Rashid

.
.
Rashid 

Omdat hij hier geboren is 
kan hij niet liefhebben als wij 
het past niet in zijn maatschappij 
dat eigen volk hier anders is 

zo leeft Rashid met een gemis 
zijn liefdesvoorkeur is niet vrij 
het westen komt wel dichterbij 
maar dit blijft in de duisternis 

hij ziet zijn soortgenoten komen 
en na een week of twee weer gaan 
en elke keer blijft hij spontaan 
hij hoopt te worden meegenomen 

ook ik ga hier straks weer vandaan 
hij zelf kan daar alleen van dromen. 


© bert deben 
Agadir, Marokko, 28 december 1993. 

 

In bijna de helft van alle landen ter wereld is homoseksualiteit strafbaar. In sommige landen kan er zelfs de doodstraf voor worden opgelegd. In Marokko kan men 6 maand tot 3 jaar gevangenisstraf krijgen voor homoseksualiteit, er is ook geen enkele bescherming tegen discriminatie of het plegen van geweld tegen homoseksuelen. 

In 2009 bracht de internationale organisatie voor homorechten ILGA een rapport uit dat meldde dat in tachtig landen homoseksualiteit illegaal is; in 2017 waren dat er nog 73. Zo’n tien landen kennen de doodstraf voor homoseksualiteit, maar slechts in enkele landen wordt die doodstraf ook uitgevoerd, zoals in Iran. In Oeganda werd in 2014 een wet die de doodstraf op homoseksualiteit stelt, na lange voorbereiding toch niet aangenomen. In 2017 was het homohuwelijk in zo’n 25 landen toegestaan, dat aantal groeit gestaag. Slechts enkele Europese landen en Canada kennen wettelijke bescherming tegen homodiscriminatie. Op deze wereldkaart van ILGA is te zien hoe het in 2019 stond met vrijheid en criminalisering van seksuele oriëntatie. 


Een wijs overwogen kantteking n.a.v. de recente aanslag op de Pride in Berlijn door een gebrainwashte islamist: 

28 juli om 17:11 - LGBTQ en islam

Ik lees de reacties na de aanslag in Berlijn op een Pride-evenement en de verijdelde aanslag in Leuven met een dubbel gevoel. Als moslim voel ik de pijn van mensen uit de LGBTQ-gemeenschap die zich opnieuw geviseerd weten. Tegelijk weet ik dat veel moslims zich meteen mee in het beklaagdenbankje voelen belanden. De verleiding is groot om dan te antwoorden dat homohaat ook voorkomt bij extreemrechtse conservatieven, in andere religies of in de manosfeer. Daar zit waarheid in, alleen brengt die waarheid ons vandaag geen stap vooruit. Wie geloofwaardig wil zijn, begint met de eigen verantwoordelijkheid.

Om te beginnen bestaat er niet iets als ‘dé moslim’, zoals ook ‘dé christen’ of ‘dé atheïst’ niet bestaat. De islamitische wereld telt meer dan anderhalf miljard mensen, verspreid over tientallen landen, culturen en denktradities. Wie alle moslims onder één noemer plaatst, begrijpt even weinig van religie als iemand die beweert dat alle Europeanen hetzelfde denken.
Wanneer het over homoseksualiteit gaat, zie ik vandaag grofweg vijf houdingen.

Helemaal aan het ene uiteinde staan zij die geweld religieus proberen te legitimeren. Voor hen blijft het niet bij afkeuring. Zij slaan, bedreigen of doden. Zij vormen een kleine minderheid, maar richten een verwoestende schade aan, zowel voor slachtoffers als voor de islam zelf. Voor deze groep bestaat maar één antwoord: de volle kracht van de rechtsstaat! Wie geweld pleegt of oproept tot geweld tegen mensen omwille van hun geaardheid, moet onverbiddelijk worden opgespoord, vervolgd en streng bestraft. Daarover kan geen enkel misverstand bestaan.

Een tweede groep verwerpt zowel homoseksualiteit als de homoseksuele persoon. Hun afwijzing raakt de mens zelf. Dat standpunt leeft nog altijd in delen van de islamitische wereld en ook binnen sommige moslimgemeenschappen in Europa.
Een derde groep maakt wel een onderscheid tussen de persoon en zijn of haar geaardheid. Zij beschouwen homoseksuele handelingen als religieus verboden, maar vinden tegelijk dat ieder mens respect en waardigheid verdient. Dat ligt dicht bij het klassieke standpunt dat ook de katholieke Kerk jarenlang innam.

Daarna volgt een groeiende groep moslims die het oordeel bewust opschort. Door samen te werken, te studeren en te leven met mensen die anders zijn, leren zij eerst de mens kennen en pas daarna het etiket. Zij laten het laatste oordeel over aan God, die volgens de islam zowel rechtvaardig als barmhartig is. Voor hen staat menselijke waardigheid altijd voorop.

Ten slotte groeit er, vooral onder een kleine groep islamitische denkers, theologen en academici, een debat over de traditionele interpretaties. Zij beweren doorgaans niet dat de klassieke islamitische rechtsleer homoseksuele handelingen heeft toegestaan. Integendeel, zij erkennen dat gedurende meer dan duizend jaar een brede consensus bestond over het verbod. Hun zoektocht richt zich op de vraag of de Koran en de profetische traditie vandaag ook op een andere manier gelezen kunnen worden. Daarbij verwijzen sommigen naar het verhaal van Sodom, waar volgens hen de nadruk ligt op vernedering, machtsmisbruik, verkrachting en het schenden van gastvrijheid, eerder dan op een relatie tussen twee volwassenen.

Anderen wijzen erop dat voortplanting in de klassieke islamitische traditie een van de belangrijkste argumenten vormde tegen homoseksuele handelingen. De invloedrijke elfde-eeuwse theoloog Al-Ghazali, die door veel soennitische moslims als een van de grootste denkers uit de islamitische geschiedenis wordt beschouwd, behoort tot de geleerden die die redenering hebben uitgewerkt. Volgens sommige hedendaagse auteurs verdient ook dat argument een herlezing. Het kleine percentage homoseksuelen in de samenleving vormt immers geen bedreiging voor het voortbestaan van de mensheid. Hun visie blijft binnen de islam een minderheidsstandpunt en wordt door veel traditionele geleerden verworpen, maar het debat bestaat wel degelijk en verdient een eerlijke weergave.

Wie denkt dat alleen de islam met deze worsteling geconfronteerd wordt, vergeet hoe jong onze eigen (westerse) geschiedenis is. Alan Turing, de briljante wiskundige die mee de Enigma-code van nazi-Duitsland kraakte, werd in 1952 veroordeeld wegens homoseksualiteit en stierf twee jaar later. De Wereldgezondheidsorganisatie schrapte homoseksualiteit pas in 1990 uit de lijst van geestesziekten. België erkende in 1996 een wettelijke samenlevingsvorm voor homokoppels, voerde het homohuwelijk in 2003 in en adoptierecht volgde pas in 2006. Morele inzichten rijpen vaak trager dan we achteraf willen toegeven.

Ook de islamitische geschiedenis is minder zwart-wit dan vaak wordt voorgesteld. Filosoof Michel Leezenberg beschrijft in De minaret van Bagdad hoe er eeuwenlang een religieus verbod op homoseksuele handelingen bestond, terwijl Arabische artsen, dichters en geleerden tegelijk verrassend open schreven over (homo)seksualiteit en verlangen, soms in bijzonder expliciete bewoordingen. Toen de Franse schrijver Guy de Maupassant een aantal van die teksten naar Europa hielp introduceren, werden ze door velen als te pornografisch weggezet. Tijdens het victoriaanse tijdperk waaide vervolgens een veel strengere seksuele moraal over naar delen van de islamitische wereld, waardoor ook daar het publieke debat over seksualiteit verder verstarde.

Tegelijk verdient ook een ander verschijnsel aandacht. Wie jarenlang zweeg toen holebi’s werden uitgesloten, maar vandaag plots met regenboogvlaggen zwaait om vooral moslims weg te zetten, verdedigt zelden de rechten van LGBTQ-personen. Dat is wat sommigen ‘homonationalisme’ noemen: de strijd voor gelijkheid wordt dan een instrument om een andere minderheid uit te sluiten. Daar schiet uiteindelijk niemand iets mee op.

De aanslagen in Berlijn en de plannen in Leuven verdienen een ondubbelzinnige veroordeling. Als mens, als moslim en als burger van een democratische rechtsstaat. Wie geweld pleegt in naam van God, verraadt zowel zijn geloof als zijn medemens. Tegelijk groeit een samenleving alleen wanneer ze mensen uitnodigt om te evolueren in plaats van hen voorgoed vast te zetten in één identiteit of één karikatuur. Geschiedenis leert dat overtuigingen kunnen veranderen. Dat geldt voor samenlevingen, voor religies en voor mensen. Juist daarom blijft dialoog sterker dan demonisering en moed sterker dan angst."

Khalid Benhaddou 

zaterdag 11 december 1993

Cerbertus / Jos Van Immerseel

.

Cerbertus

Absolute stilte in de zaal
buiten de pianoklanken
(Erard-vleugel, voor de kenners)
het ruisen van de aandacht
af en toe applaus

aan de andere kant: café
onduidelijk geroezemoes
schuifelen van stoelen
tassen en glazen en
een scheutje jazzmuziek

tussen beiden, zit ik
midden de brochures en vestiaire
met grote autoriteit
te laat gekomen concertgangers
de toegang te weigeren
tot aan de pauze.


© bert deben
Antwerpen, Zuiderpershuis, zaterdag 11 december 1993.

Geschreven tijdens een concert van Jos Van Immerseel ten voordele van Jeugdhuis ’T Zuid, waarvoor ik mee de affiche ontwierp (de tekening van de Erard-vleugel is van mijn hand!) en als vrijwilliger aan de ingang zat om mensen tegen te houden bij het binnen willen gaan tijdens het stemmen van de piano en nadien ook de telaatkomers de toegang te weigeren tot aan de pauze (naar het schijnt met heel veel autoriteit, werd mij gezegd 😉)

Jos Van Immerseel - Wikipedia
De Erard-vleugel | Het Orgelpark
Cerberus - 7 definities - Encyclo

zondag 5 december 1993

Langzame Genadestoot

. 
 
Wat enthousiasme, dolle pret
het hoeft al bijna niet meer voor
een jongen zoals ik, ontsmet
van alles wat ik zo bekoor

dan breng ik liefst de dagen door
met woordjes op een rij gezet
en zonder dat ik iemand stoor
verdrijf ik tijd met een sonnet

geef mij terneergeslagen sfeer
wat water en een beetje brood
een pen, papier en ik creëer
een langzame genadestoot

het leven is wellicht niets meer
dan lijdzaam wachten op de dood.


© bert deben
Antwerpen, zondag 05 december 1993. 

 
 
Gepubliceerd in Gist jg. 17 nr. 3 – mei 1994