maandag 7 maart 2016

Het lijden dat men vreest

.


Het lijden dat men vreest  

Misschien is dit wel mijn verdriet
te denken dat geluk niet mag
of toch niet lang en op een dag
als alles er te mooi uit ziet  

stort het in, als een kaartenhuis
zo ging het vroeger en zo gaat
als alles schijnbaar stevig staat
het straks ook met een nieuwe thuis  

dat heet in de psychologie
een zelf vervullende voorspelling
een mens lijdt nog het meest door ’t lijden
dat hij vreest, zelfs in de poëzie  

angst is onze grootste kwelling
de vraag is: hoe het te vermijden? 
 

© bert deben
Hengstdijk, zaterdag 7 maart 2015.
 
 

Een mens lijdt dikwijls het meest ...

Waar komt het versje 'Een mens lijdt dikwijls het meest door/van het lijden dat hij vreest' vandaan?
Het is helaas niet bekend wie de dichter is van deze wijze uitspraak.
De columnist Nico Scheepmaker (1930-1990) is ooit naar de auteur op zoek gegaan; zijn zoektocht staat in het boek Het bolletje van IBM (1987). Er zijn trouwens vele variaties op deze regels. Veel mensen kennen het gedichtje als volgt:

    Een mens lijdt dikwijls 't meest
    Door 't lijden dat hij vreest
    Doch dat nooit op komt dagen.
    Zo heeft hij meer te dragen
    Dan God te dragen geeft.

Soms aangevuld met:

    Het leed dat is, drukt niet zo zwaar
    Als vrees voor allerlei gevaar.
    Doch komt het eens in huis,
    Dan helpt God altijd weer
    En geeft Hij kracht naar kruis.

In de loop der jaren hebben vele mensen zich afgevraagd wie deze regels heeft gedicht. De meest genoemde namen zijn: D.R. Camphuysen, P.A. de Genestet, Jac. Revius, Nicolaas Beets, Guido Gezelle, Isaac da Costa, Christiaan Huygens en E. Laurillard. In het Letterkundig woordenboek van Noord en Zuid (1952) van K. ter Laan wordt het zonder meer toegeschreven aan Revius (1586-1658).
 

10 opmerkingen:

  1. prachtig én rakend
    angst kan verlammend werken

    BeantwoordenVerwijderen
  2. ontroerend mooi en zéér herkenbaar
    de angst dient al eens bevochten te worden, we mogen onze dromen niet verliezen...ook blij met de bijkomende interessante info...

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Misschien heeft de mens wel lijden nodig om vooruit te kunnen komen. Filosofische ingeving :-).

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. om onze batterijen aan te wakkeren (The Matrix in gedachten ... ;-))

      het gaat hier eerder over de verlammende angst op voorhand voor mogelijk lijden, iets wat meer lijden (in het hoofd) geeft dan soms in de fysieke werkelijkheid ... maar misschien dat anders denken over lijden ook tot een andere instelling over de angst voor het lijden kan leiden?

      Verwijderen
  4. Vertrouwen hebben in de levensstroom, leg je neer in de armen van de kosmos....

    Bert :) X

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Toch vind ik jouw opmerking dat geluk niet zou mogen van een even grote omvang als de notie over het lijden dat men vreest.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. denken dat geluk niet mag zijn is ook een vorm van lijden en angst natuurlijk en, zoals het gedicht aangeeft, dikwijls ook een zelf vervullende voorspelling als je er naar gaat leven ...

      Verwijderen